Νομοθεσία & Πεδίο Εφαρμογής
Βάση και υποχρεωτικότητα του ΕΛΟΤ 60364
Το ΕΛΟΤ 60364 (ΥΑ 101195/2021, ΦΕΚ 4654 Β') αντικατέστησε το ΕΛΟΤ HD 384 και είναι υποχρεωτικό από 01.01.2024. Καλύπτει όλες τις εγκαταστάσεις χαμηλής τάσης (≤1000V AC).
Θέματα που καλύπτονται
- Ιστορικό: HD 384 → ΕΛΟΤ 60364
- Μεταβατική περίοδος 2021–2023
- Κατηγορίες ελέγχου (Αρχικός, Τακτικός, Έκτακτος)
- ΔΔΡ/RCD ≤30mA — εθνική υποχρέωση (ΦΕΚ 4825 Β')
- Θεμελιακή γείωση (υποχρεωτική από 2006)
- Κανονισμός Πυροπροστασίας ΠΔ 41/2018
- Euroclass καλωδίων CPR (E, D, C, B2, B)
- Κατηγορίες επανελέγχου Α/Β/Γ (10/5/2 χρόνια)
📘 Τι είναι το ΕΛΟΤ 60364
Το ΕΛΟΤ 60364 είναι το ισχύον εθνικό πρότυπο για τις ηλεκτρικές εγκαταστάσεις χαμηλής τάσης στην Ελλάδα. Αποτελεί την ελληνική υιοθέτηση της διεθνούς σειράς IEC 60364 / ευρωπαϊκής HD 60364 και θεσμοθετήθηκε με την ΥΑ 101195/2021 (ΦΕΚ 4654 Β' / 08.10.2021).
Σκοπός του είναι η ασφάλεια προσώπων, ζώων και περιουσίας έναντι των κινδύνων που προκύπτουν από τη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας — ηλεκτροπληξία, υπερθέρμανση, πυρκαγιά, εγκαύματα — καθώς και η ορθή λειτουργία της εγκατάστασης για τη χρήση για την οποία προορίζεται.
📐 Πεδίο Εφαρμογής
Το πρότυπο εφαρμόζεται στις ηλεκτρικές εγκαταστάσεις, ενδεικτικά:
- ▸Κατοικίες, κτίρια εμπορικά, γραφεία και δημόσια κτίρια
- ▸Βιομηχανικές και γεωργικές/κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις
- ▸Προκατασκευασμένες και προσωρινές εγκαταστάσεις (εργοτάξια, πανηγύρια)
- ▸Εγκαταστάσεις τάσης έως 1000 V AC ή 1500 V DC, συχνότητας 50/60 Hz
- ▸Κυκλώματα τροφοδοτούμενα σε τάσεις >1000 V από εγκατάσταση ≤1000 V (π.χ. φωτισμός εκκένωσης)
Τι ΔΕΝ καλύπτει
- ▸Τα δημόσια δίκτυα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας (αρμοδιότητα ΔΕΔΔΗΕ)
- ▸Εγκαταστάσεις μέσης και υψηλής τάσης
- ▸Εξοπλισμό οχημάτων, πλοίων, αεροσκαφών
- ▸Εσωτερικές καλωδιώσεις συσκευών (καλύπτονται από τα δικά τους πρότυπα)
🗂️ Δομή του Προτύπου
Το IEC/ΕΛΟΤ 60364 οργανώνεται σε μέρη (Parts). Η ελληνική έκδοση συνοδεύεται από εγχειρίδιο εφαρμογής σε 13 ενότητες — αυτή είναι η δομή που ακολουθεί η βιβλιοθήκη του site.
| Μέρος | Αντικείμενο |
|---|---|
| Μέρος 1 | Θεμελιώδεις αρχές, ορισμοί, γενικά χαρακτηριστικά |
| Μέρος 4 | Μέτρα προστασίας (ηλεκτροπληξία, θερμικά, υπερένταση, υπερτάσεις) |
| Μέρος 5 | Επιλογή & εγκατάσταση εξοπλισμού (καλώδια, διακοπτικά, γειώσεις) |
| Μέρος 6 | Έλεγχοι — αρχικός και περιοδικός επανέλεγχος |
| Μέρος 7 | Ειδικές εγκαταστάσεις & χώροι (μπάνια, εργοτάξια, ιατρικά, Φ-Β) |
| Μέρος 8 | Ενεργειακή αποδοτικότητα, εγκαταστάσεις prosumer |
📅 Ιστορικό & Μετάβαση από το ΕΛΟΤ HD 384
Το ΕΛΟΤ 60364 αντικατέστησε το προηγούμενο πρότυπο ΕΛΟΤ HD 384. Μεσολάβησε μεταβατική περίοδος όπου και τα δύο πρότυπα ήταν αποδεκτά, ώστε ο κλάδος να προσαρμοστεί.
| Πρότυπο / Φάση | Χρονική ισχύς | Κατάσταση |
|---|---|---|
| ΕΛΟΤ HD 384 | έως 31.12.2023 | Καταργήθηκε |
| Μεταβατική περίοδος | 08.10.2021 – 31.12.2023 | Ίσχυαν και τα δύο |
| ΕΛΟΤ 60364 | από 01.01.2024 | Υποχρεωτικό |
⚖️ Βασικό Νομικό Πλαίσιο
| Νομοθέτημα | Αντικείμενο |
|---|---|
| ΥΑ 101195/2021 (ΦΕΚ 4654 Β') | Καθιέρωση του ΕΛΟΤ 60364 |
| ΚΥΑ ΦΕΚ 4825 Β' (24.12.2019) | Υποχρεωτικά ΔΔΡ/RCD ≤30mA |
| ΥΑ Φ.7.5/1816/88 (ΦΕΚ 470 Β'/2004) | Υποχρεωτική θεμελιακή γείωση |
| ΠΔ 41/2018 | Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων |
🔍 Κατηγορίες Ελέγχου
Κάθε εγκατάσταση ελέγχεται σε τρεις περιπτώσεις. Ο έλεγχος περιλαμβάνει οπτική επιθεώρηση και δοκιμές/μετρήσεις, και τεκμηριώνεται με Πρωτόκολλο Ελέγχου και ΥΔΕ.
| Έλεγχος | Πότε διενεργείται |
|---|---|
| Αρχικός έλεγχος | Πριν την πρώτη ηλεκτροδότηση νέας εγκατάστασης |
| Τακτικός επανέλεγχος | Περιοδικά, ανά κατηγορία εγκατάστασης |
| Έκτακτος έλεγχος | Μετά από τροποποίηση, επέκταση ή ατύχημα/βλάβη |
Συχνότητα τακτικού επανελέγχου
| Κατηγορία | Τύπος εγκατάστασης | Μέγιστο διάστημα |
|---|---|---|
| Α | Κατοικίες | 10 χρόνια |
| Β | Γραφεία, καταστήματα, εμπορικά | 5 χρόνια |
| Γ | Βιομηχανία, νοσοκομεία, κολυμβητήρια, χώροι υψηλού κινδύνου | 2 χρόνια |
⚠️ ΔΔΡ/RCD — Εθνική Υποχρέωση
Η σημαντικότερη εθνική απαίτηση: η Διάταξη Διαφορικού Ρεύματος (ΔΔΡ / RCD) ανιχνεύει το ρεύμα διαρροής προς τη γη και αποζεύγει ταχύτατα, προστατεύοντας από ηλεκτροπληξία ακόμη και όταν αποτύχουν άλλα μέτρα.
🏗️ Θεμελιακή Γείωση
Η θεμελιακή γείωση είναι ηλεκτρόδιο-ταινία τοποθετημένο σε κλειστό βρόχο μέσα στο σκυρόδεμα των θεμελίων. Προσφέρει χαμηλή και σταθερή αντίσταση γείωσης με διάρκεια ζωής ίση με του κτιρίου.
- ▸Υποχρεωτική για όλα τα νέα κτίρια — ΥΑ Φ.7.5/1816/88, ΦΕΚ 470 Β'/5-3-2004
- ▸Ταινία στο εξωτερικό περίγραμμα των θεμελίων, εγκιβωτισμένη σε ≥5 cm σκυρόδεμα
- ▸Εγκαθίσταται κατά το στάδιο τοποθέτησης του οπλισμού της θεμελίωσης
- ▸Χρησιμοποιείται και ως γείωση αντικεραυνικής προστασίας
🔥 Πυροπροστασία & Euroclass Καλωδίων (CPR)
Ο Κανονισμός Πυροπροστασίας (ΠΔ 41/2018) και ο ευρωπαϊκός Κανονισμός Δομικών Προϊόντων (CPR) κατατάσσουν τα καλώδια ανάλογα με την αντίδρασή τους στη φωτιά. Η απαιτούμενη κλάση εξαρτάται από το είδος και τη χρήση του κτιρίου.
| Euroclass | Τυπική εφαρμογή |
|---|---|
| Eca | Γενική χρήση σε κατοικίες |
| Dca | Κτίρια κατοικιών μεγάλου ύψους |
| Cca | Χώροι προσωρινής διαμονής, εμπορικά καταστήματα |
| B2ca – Bca | Οδεύσεις διαφυγής, νοσοκομεία, χώροι συνάθροισης κοινού |
Για τις οδεύσεις διαφυγής και τις υπηρεσίες ασφαλείας απαιτούνται επιπλέον πυράντοχα καλώδια (κατά IEC 60331) — βλέπε Ενότητα 9.